De Zoutelandse kust wordt gekenmerkt door zijn brede zandstranden met daarachter hoge duinen. De duinen bij Zoutelande zijn, volgens verschillende publicaties, de hoogste van Nederland. De hoogste 'top' is dan ook 54 meter hoog en geeft een magnifiek uitzicht op "de Zeeuwse riviera".
Kenmerkend voor de duinen is de enorme natuurlijke verscheidenheid. Dit landschap is zo rijk gevarieerd, dat er vele tientallen soorten van planten en dieren in kunnen samenleven.
Eveneens kenmerkend voor de duinen is de grote dynamiek. Als gevolg van zand, wind, regen en plantengroei is het landschap voortdurend in beweging. Langs het strand ontstaan nieuwe duintjes, die onder invloed van wind, regen en plantengroei steeds groter worden. Deze duintjes kunnen aan de wandel gaan en oudere duinen over stuiven. Op deze wijze treedt voortdurende verjonging van het duinlandschap op en blijft het duingebied levend.
Hoewel de Zoutelandse duingebieden voor Nederlandse begrippen nog redelijk ongeschonden is, hebben menselijke activiteiten toch duidelijk sporen achtergelaten.

Wie wel eens aan de westkust van Frankrijk is geweest of naar de kust van Engeland, is waarschijnlijk wel eens opgevallen dat lang niet overal duinen zijn. Duinen ontstaan niet overal langs de kust. Voorwaarden voor de vorming van duin zijn met name:
1. zanderige zeebodem langs de kust die geleidelijk oploopt;
2. aanvoer van zand over de zeebodem naar de kust;
3. golven en inlandse wind en
4. plantengroei waardoor jonge duintjes worden vastgelegd.

Door de branding wordt het zand in een soort golfpatroon neergelegd langs de kust. Daardoor vormen zich een aantal zandbanken vlak voor het strand. Door onder andere stroming en wind wordt het zand met de vloedstroom net iets verder naar de kust gebracht dan het bij eb weer wordt teruggeduwd. Zo kan een zandbank langzamerhand het strand bereiken, waardoor het strand veel breder wordt.
Aan de vloedlijn ontstaat zo een opeenhoping van zand, waardoor planten een kans krijgen zich er in te vestigen. Deze plantengroei zorgt er dan voor dat het zand word vast gehouden en het niet word weggewaaid door de wind. Op deze manier zal het zand zich steeds meer gaan ophopen, waardoor er een duintje zal ontstaan die steeds groter zal worden. Dergelijke jonge duinvorming treft men nu nog steeds aan in Zeeland.

Zeewering

De duinen moeten in de eerste plaats voorkomen dat West-Nederland onder water loopt. De zeereep is het kwetsbaarste deel van de duinen omdat de wind er het krachtigst is, er weinig wil groeien en bovendien soms de klappen van de zeegolven moeten worden opgevangen.
Men probeert de zeereep tegen wind te beschermen door helmgras te planten of door rijen dicht bijeen staande boomtakken of riet in het zand te steken om verstuiving tegen te voorkomen. Deze bescherming tegen de wind leidt tot een kunstmatig landschap (een rechte zanddijk), waar geen plaats is voor andere plantensoorten.
De invloed van de golven trachtte men vroeger in te dammen door de aanleg van een palenrij, die loodrecht de zee insteken en de kracht van de golven breken. Tegenwoordig echter spuit men meestal extra zand op het strand om de kracht van de golven te breken. Het opgespoten zand breekt de kracht van de golven, ook als het zand na een storm voor een deel weer de zee in is gespoeld. Soms zorgt de wind ervoor, dat uit het opgespoten zand weer nieuwe duintjes worden gevormd.

Recreatie

Gedurende deze eeuw nam de interesse voor het kustgebied als ontspanningsgebied toe. Eerst ging het hier nog om kleine aantallen recreanten, maar vanaf de jaren '50 is er een echt massatoerisme op gang gekomen. Naast het strand kwamen ook de duinen in de belangstelling. In de jaren '20 verschenen er wandelpaden in de duinen. En campings, zomerhuisjes en bungalowparken in en aan de rand van de duinen, en de werd boulevard steeds groter. Om de dagrecreatie naar het strand te bevorderen werden bij de duinen grote parkeerplaatsen aangelegd. En werd er zelf bij Domburg een compleet golfterreinen aangelegd in dit schitterende natuurgebied.

Toch hoeven natuur en recreatie geen vijanden van elkaar te zijn. Vele vormen van recreatie, zoals wandelen, zijn goed in te passen in het kwetsbare duingebied, als we ons maar aan de regeltjes houden en geen eigen baas gaan spelen.
Door een goede inrichting van natuurgebieden is er ruimte zowel voor planten en dieren om te leven als voor de mensen om van die natuur te genieten. Een slimme methode om dit voor elkaar te krijgen, is het zoneren van natuurgebieden. In de Zoutelandse duinen zijn veel wandelpaden. Op deze wijze kunnen wandelaars de natuur in de duinen ten volle beleven zonder de natuur al te veel te verstoren. Ze kunnen er de frisse lucht opsnuiven en van het uitzicht genieten.